STEM KHỐI 3:
“CẨM NANG PHÒNG TRÁNH HỎA HOẠN KHI Ở NHÀ”
Học để biết cách bảo vệ mình và những người thân yêu. Có những bài học không chỉ cần được nhớ trong lớp học, mà cần được mang theo trong cuộc sống.
“Nếu một ngày ở nhà chỉ có một mình và bất ngờ phát hiện có khói, em sẽ làm gì?”
Từ câu hỏi rất gần gũi ấy, học sinh khối 3 Trường Tiểu học Gia Lộc III bước vào bài học STEM với chủ đề “Cẩm nang phòng tránh hỏa hoạn khi ở nhà”. Các em không chỉ tìm hiểu kiến thức về phòng tránh hỏa hoạn mà còn được đặt mình vào những tình huống có thể xảy ra trong chính ngôi nhà của mình, cùng suy nghĩ, trao đổi và lựa chọn cách ứng xử an toàn.
Từ những điều rất nhỏ, học sinh được học cách giữ an toàn cho mình và những người thân yêu.
Trong cuộc sống hằng ngày, nguy cơ cháy có thể bắt đầu từ những điều rất quen thuộc như sử dụng thiết bị điện chưa đúng cách, bất cẩn với lửa hoặc chưa biết cách xử lí khi phát hiện khói, phát hiện lửa.
Thay vì chỉ ghi nhớ những lời nhắc “phải cẩn thận”, các em cùng tìm hiểu những nguy cơ có thể dẫn đến hỏa hoạn trong gia đình, trao đổi về việc sử dụng điện, bếp, bật lửa và các thiết bị có nguy cơ gây cháy. Những tình huống như phát hiện khói, nhìn thấy lửa hoặc xảy ra cháy trong nhà cũng được đưa ra để các nhóm cùng suy nghĩ và lựa chọn cách xử lí.
Điều đáng quý là các em không chỉ biết “phải làm gì”, mà còn được giải thích “vì sao phải làm như vậy”. Khi kiến thức được chính học sinh suy nghĩ, trao đổi và diễn đạt bằng cách hiểu của mình, bài học trở nên gần gũi và dễ nhớ hơn.
Từ những vật liệu đơn giản, các em đã cùng nhau tạo nên những cuốn cẩm nang nhỏ chứa đựng những bài học lớn.
Mỗi nhóm cùng phân công nhiệm vụ, lựa chọn nội dung, sắp xếp hình ảnh và trình bày những điều cần ghi nhớ. Có nhóm tập trung vào nguyên nhân dễ gây cháy; có nhóm nhấn mạnh cách xử lí khi phát hiện khói hoặc lửa; có nhóm lựa chọn những lời nhắc ngắn gọn để mọi người dễ nhớ, dễ thực hiện.
Mỗi cuốn cẩm nang mang một dấu ấn riêng, thể hiện sự hợp tác, những ý tưởng và cả niềm vui của các em khi tự tay tạo ra một sản phẩm có ích cho mình và những người xung quanh. Đó cũng chính là giá trị của STEM: học từ một vấn đề thực tế, cùng nhau tìm cách giải quyết và tạo ra sản phẩm phục vụ cuộc sống.
Khi được chia sẻ điều mình biết, các em cũng học cách lắng nghe, hợp tác và tự tin thể hiện bản thân.
Sau khi hoàn thành sản phẩm, các nhóm lần lượt giới thiệu cuốn cẩm nang trước lớp. Những học sinh còn đôi chút rụt rè đã mạnh dạn trình bày ý tưởng, chia sẻ điều nhóm mình cho là quan trọng nhất; các bạn lắng nghe, đặt câu hỏi và bổ sung cho nhau.
Có lẽ niềm vui không chỉ nằm ở một cuốn cẩm nang hoàn thành, mà còn ở khoảnh khắc các em được cầm trên tay sản phẩm do chính mình tạo ra và nhận ra: “Mình đã làm được!”.
Một bài học có ý nghĩa sẽ không dừng lại khi tiết học kết thúc mà tiếp tục được mang về gia đình và cuộc sống.
Cô giáo còn thiết kế “Cẩm nang phòng tránh hỏa hoạn khi ở nhà” và lưu tại Thư viện số của nhà trường. Nhờ đó, học sinh có thể mở lại cẩm nang khi cần, cùng bố mẹ xem lại những điều đã học và cùng nhau nhắc nhớ các nguyên tắc an toàn trong gia đình.
Điều quan trọng nhất của một tiết học STEM không chỉ nằm ở sản phẩm được tạo ra, mà ở những điều học sinh có thể mang theo trong cuộc sống.
Sau bài học, các em có thêm kiến thức thiết thực về phòng tránh hỏa hoạn, biết quan sát những nguy cơ xung quanh, biết suy nghĩ trước một tình huống bất ngờ và từng bước hình thành ý thức chủ động bảo vệ bản thân.
Những cuốn cẩm nang nhỏ hôm nay có thể sẽ được các em mở lại vào một ngày nào đó. Và nếu khi ấy, một bạn nhỏ có thể nhớ lại điều mình đã học, bình tĩnh hơn trước một tình huống nguy hiểm và biết tìm kiếm sự giúp đỡ khi cần thiết, thì giá trị của tiết học đã vượt ra ngoài phạm vi của một giờ học STEM.
Bởi giáo dục, sau cùng, không chỉ là giúp học sinh biết thêm một điều, mà còn là giúp các em biết cách sống an toàn hơn, chủ động hơn và biết bảo vệ mình cũng như những người mình yêu thương.